ATI Radeon HD 4850 Test

115 reacties
Inhoudsopgave
  1. 1. Inleiding
  2. 2. Teraflop chip
  3. 3. RV770 ontleed
  4. 4. GDDR5
  5. 5. 3D- en videomogelijkheden
  6. 6. Physics en Stream Engine
  7. 7. Radeon HD 4850 en 4870
  8. 8. Extra foto's HD 4850
  9. 9. Sapphire en ASUS
  10. 10. Benchmarks: 3DMark06 / Vantage
  11. 11. Benchmarks: Call of Juarez
  12. 12. Benchmarks: Crysis
  13. 13. Benchmarks: Lost Planet
  14. 14. Benchmarks: S.T.A.L.K.E.R.
  15. 15. Benchmarks: Supreme Commander
  16. 16. Benchmarks: Unreal Tournament 3
  17. 17. Benchmarks: World in Conflict
  18. 18. Conclusie
  19. 19. Besproken producten
  20. 20. Reacties

Inleiding

Vorige week stond in het teken van de introductie van de GeForce GTX 280, nVidia's nieuwe vlaggenschip. Deze week is het AMD's beurt om een nieuwe generatie GPU's aan te kondigen. De RV770 chip vormt de basis voor de nieuwe Radeon HD 4850 en Radeon HD 4870 kaarten. Directe concurrenten voor de GTX 280 zijn het niet, want als we alleen naar prestaties kijken, blijft nVidia aan de top. AMD gooit het echter over een ander boeg; met de nieuwe kaarten bieden ze, zoals we verderop zullen aantonen, erg veel prestaties voor erg weinig geld. Goed nieuws voor de consument en een uitstekende manier om aartsrivaal nVidia het vuur aan de schenen te leggen.

ATI Radeon HD 4850

De laatste jaren zijn nVidia en ATI qua werkwijze een beetje uit elkaar gegroeid. nVidia's strategie bij het uitbrengen van nieuwe videokaarten is eigenlijk al sinds jaar en dag hetzelfde: een nieuwe generatie wordt begonnen met een high-end GPU, die qua mogelijkheden en prestaties alle bestaande technologie in één klap ouderwets maakt. Na enkele maanden wordt er op basis van het ontwerp van deze high-end GPU een goedkopere variant ontwikkeld, ondermeer door het beperken van het aantal pipelines of het beperken van de geheugenbandbreedte. In een nog iets later stadium wordt er in de regel een budgetvariant op basis van dezelfde architectuur ontwikkeld.

ATI gooit het sinds enige tijd over een andere boeg. Het bedrijf heeft ingezien dat ultra high-end videokaarten slechts zo'n 2 à 3 procent van de markt beslaan en richt zich zodoende liever op het middensegment. Geen super-charged mega-GPU's dus meer, maar juist nieuwe chips die direct ingezet kunnen worden op betaalbare videokaarten. Om toch in het high-end segment mee te kunnen draaien, wil men liever de kracht van twee (of meer) GPU's combineren om zo tot een monster videokaart te komen.

Die strategie kennen we van de RV670 chip die de basis vormde voor de Radeon HD 3850 en Radeon HD 3870 en twee keer geplaatst werd op de Radeon HD 3870 X2. De nieuwe RV770 is de geduchte opvolger van deze GPU en heeft heel wat nieuwe features aan boord.

Er zijn dus twee nieuwe kaarten, de Radeon HD 4850 en 4870. Laatstgenoemde is helaas nog niet beschikbaar, maar daar zal binnen enkele dagen verandering in komen. Voor dit artikel gingen we aan de slag met 4850 kaarten van Sapphire en ASUS.

Teraflop chip

De basis voor zowel de Radeon HD 4850 als de 4870 is de nieuwe RV770 chip. Dit is zoals gezegd de opvolger van de RV670, welke de basis vormde voor de Radeon HD 3850 en Radeon HD 3870. Niet alleen heeft ATI haar GPU op veel vlakken flink uitgebreid, bestaande elementen heeft men ook verder geoptimaliseerd om de prestaties te verbeteren en het stroomverbruik terug te dringen. Onderstaande grafiek uit AMD's presentatie over de nieuwe videokaarten zet direct de toon; in deze grafiek zet men de prestaties van de laatste generaties ATI GPU's af tegen de chipoppervlakte en het stroomverbruik. Het blijkt dat bij de Radeon X1900 en Radeon HD 2900 de prestaties lineair schalen met beide chipaspecten. Vanaf de Radeon HD 3800 is men een andere weg ingeslagen, die nu bij de Radeon HD 4800 is doorgezet. Volgens AMD biedt de nieuwe GPU ongeveer 2x meer prestaties met vierkante millimeter dan de GPU van de Radeon HD 2900 en zelfs ruim 4x meer prestaties per Watt in vergelijking met twee generaties terug.

De nieuwe RV770 chip wordt net als de RV670 geproduceerd in een 55 nm procedé. Hiermee heeft ATI nog steeds een stapje voor op nVidia; zelfs de nieuwe GT200 chip (basis van de GTX 260 en GTX 280) is nog gebaseerd op 65 nm. De kleinere transistors dragen een belangrijk steentje bij aan het feit dat ATI GPU's meer prestaties per Watt bieden dan nVidia chips.

In vergelijking met de RV670 is de RV770 flink opgepimpt. Het chipoppervlak is gestegen van 190 mm² naar 260 mm² en het aantal transistors is toegenomen van 666 miljoen naar circa 956 miljoen. In beide gevallen spreken we van een stijging van ongeveer een factor 1,4. Qua prestaties belooft ATI echter eerder een stijging van een factor 2 à 2,5.


Een closup foto van de RV770 chip.

Men gaat er prat op dat de nieuwe RV770 een theoretische snelheid van niet minder dan 1 Teraflops heeft. Ofwel: de chip kan meer dan een biljoen floating point operaties per seconde uitvoeren. Geklokt op Radeon HD 4870 snelheden kun je zelfspreken over 1,2 Teraflops. Ter vergelijking: de theoretische maximale performance van de RV670 bedroeg 480 Gigaflops. Een Intel Core 2 Extreme QX9650 blijft haken op een thereotische performance van 96 Gigaflops.

Om een idee te krijgen van wat een Teraflop exact inhoudt: de eerste supercomputer met 1 Teraflop rekenkracht werd gebouwd in 1996. Destijds waren 10.000 (!!) Pentium Pro chips, werkend op 200 MHz nodig om deze rekenkracht te bewerkstelligen. Deze supercomputer die luisterde naar de naam Asci Red verbruikte zo'n 500 kW stroom en alsof dat nog niet genoeg was, was er ook nog eens zo'n 500 kW aan airco's nodig om het systeem überhaupt gekoeld te houden. Hoewel het erg appels met peren vergelijken is, mag het toch wel indrukwekkend genoemd worden dat een dergelijke rekenkracht zo'n 12 jaar later in een relatief simpele chip voor een videokaart verstopt zit.


De Asci Red uit 1996. Deze supercomputer bood 1 Teraflop rekenkracht, vergelijkbaar met de ATI RV770 chip.

RV770 ontleed

De architectuur van de RV770 is voor grote gedeeltes gebaseerd op de architectuur van de RV670, maar op veel plekken flink verbeterd. De basis wordt gevormd door niet minder dan 800 unified shaders, door ATI omgedoopt tot stream processing units. Ter vergelijking: de RV670 moest het doen met 320 rekeneenheden. Net als bij de RV670 zijn de shader opgedeeld in groepjes van 5, waarvan er telkens één van de vijf geschikt is voor double precision berekeningen. In feite verschillen deze shader blokken niet van de vorige generatie GPU, behalve dat ATI ze fysiek een stuk kleiner en dus zuiniger heeft gemaakt.


Het blokdiagram van de RV770 chip

De 800 shaders zijn verder opgedeeld in 10 SIMD cores, die elk dus bestaan uit 16 blokken met 5 shaders. Nieuw is de komst van 16 kB lokaal geheugen per core; hierdoor kunnen shader units zeer snel data met elkaar uitwisselen, zonder dat daarvoor gebruik gemaakt hoeft te worden van achterliggende caches of, erger nog, het RAM-geheugen van de GPU. Dit is vooral ook belangrijk voor wanneer de GPU wordt ingezet voor andere zaken dan 3D, waarover verderop meer.

De RV770 heeft in totaal een 40-tal texture units. Achter iedere SIMD-core van 80 shaders, zit een blok met daar in 4 van deze texture units. Om de prestaties verder te verbeteren heeft ATI ieder blok van texture units verbonden met een eigen stuk L1 texture cache. Hieruit kan met een gigantische snelheid van 480 GByte/s texture data uit gevist worden om verwerkt te worden. Hierdoor is de RV770 op dit vlak zo'n 2,5x sneller dan zijn voorloper. Deze 10 afzonderlijk stukken L1 texture cache zijn via een Crossbar-switch verbodnden met vier grotere blokken L2 cache. Deze vier blokken zijn juist weer verbonden met de vier gedeeltes van de geheugencontroller. Tussen de L1 en L2 cache bestaat een bandbreedte van zo'n 384 GByte/s.

De render backends, onderin het blokschema bovenaan deze pagina, zijn ook verder geoptimaliseerd. ATI heeft er alles aan gedaan om het prestatieverlies bij full scene anti-aliasing zo ver mogelijk terug te dringen en dat lijkt aardig gelukt. De vier render backends van de RV770 kunnen net als die van de RV670 16 pixels per klokslag verwerken wanneer er geen AA wordt toegepast. Bij 2x of 4x FSAA valt de RV670 terug naar 8 pixels per klokslag, terwijl de RV770 er 16 blijft doen. Ofwel: de belofte is dus dat je 4x FSAA kunt toepassen zonder noemenswaardig prestatieverlies! Bij 8x FSAA viel de RV670 terug naar vier pixels per klokslag en doet de RV770 er acht.


4x FSAA kan bij de RV770 zonder noemenswaardig performanceverlies toegepast worden.

GDDR5

De geheugencontroller van de RV770 is ook geheel opnieuw ontworpen. Het belangrijkste nieuws is dat de GPU niet alleen geschikt is voor het tegenwoordig gebruikelijke GDDR3 en GDDR4 geheugen, maar ook voor het gloednieuwe GDDR5. De hoofdontwerper van de GDDR5 standaard staat niet geheel toevallig dan ook op de loonlijst van AMD. Dit nieuwe geheugentype, dat wordt toegepast op de Radeon HD 4870, moet opnieuw hogere doorvoersnelheden met een lager energieverbruik mogelijk maken. Hoewel de geheugencontroller van de RV770 'slechts' 256-bit is - dit om het chip- en PCB-ontwerp van de kaarten minder complex te houden - weet men met GDDR5 toch een bandbreedte van 115 GByte/s te behalen op de 4870. Ter vergelijking: nVidia's GeForce GTX 280 heeft een dure 512-bit interface met GDDR3 geheugen en haalt 142 GB/s. ATI is met 256-bit dus niet eens zoveel langzamer.

Om de theoretische geheugenbandbreedte zo veel mogelijk te benaderen is de geheugencontroller ook fysiek opnieuw ontworpen. ATI heeft ervoor gezorgd dat de chip-onderdelen die het meest afhankelijk zijn van geheugensnelheid daadwerkelijk ook zeer dicht bij de geheugeninterface zijn geplaatst; we praten dan over de render backends (die de geproduceerde beelden in het geheugen moeten wegschrijven) en de L2-cache. De chip onderdelen die juist wat minder gebruik maken van het geheugen, ondermeer de PCI-Express controller en de UVD-functionaliteit, zijn via een HUB verbonden met het geheugen.

Dankzij dit soort optimalisaties beweert ATI met de nieuwe architectuur in de praktijk tot 95% van de theoretische geheugenbandbreedte te behalen. Bij de RV670 kwam men niet verder dan een ook al zeer verdienstelijke 85%.

Een van de prettige eigenschappen van het nieuwe GDDR5 geheugen is dat er foutcorrectie op zit. Dat is vooral goed nieuws voor overklokkers: wanneer te hoog geklokt GDDR5 chips een verkeerd resultaat geven, zal de controller dat in de regel herkennen en het gewenste stuk data opnieuw aanvragen. Dat betekent dus minder vastlopers. Daarnaast heeft GDDR5 een technologie genaamd training; dit houdt in dat controller- en geheugen bij het opstarten van de PC over en weer een aantal tests uitvoeren en op basis daarvan de geheugentimings optimaal instellen. Ook dit zorgt ervoor dat overklokkers makkelijker hogere klokfrequenties kunnen behalen.

3D- en videomogelijkheden

De 3D mogelijkheden van de RV770 zijn onder de streep vrijwel identiek aan die van de RV670. De GPU is volledig geschikt voor DirectX 10.1 met Shader Model 4.1. Hiermee heeft ATI nog steeds een streepje voor op nVidia, dat DirectX 10.1 ondersteuning moet ontberen in haar nieuwste GPU's. Bij de introductie van de GT200 benadrukte nVidia nogmaals dat men DirectX 10.1 niet belangrijk vindt en dat het door gamedevelopers niet gebruikt wordt. AMD vertelt op haar beurt dat DirectX 10.1 juist wél van belang is en dat er tientallen spellen in ontwikkeling zijn. 

De nieuwe DirectX versie kan in sommige gevallen voor een flinke performance boost zorgen, zoals ook kortstondig werd bewezen met een DirectX 10.1 patch voor het spel Assassin's Creed. Deze patch werd om onduidelijke redenen alweer snel ingetrokken, vermoedelijk onder druk van nVidia. AMD presenteerde pers echter quotes van ondermeer ontwikkelaars van Electronic Arts die aangeven dat ze de nieuwe versie toch echt belangrijk vinden en de technologie gebruiken voor toekomstige games. 

Of DirectX 10.1 nu wél of niet een factor van belang gaat zijn valt als buitenstaander eigenlijk niet goed in te schatten. Wij stellen ons echter op het standpunt dat je er beter mee dan om verlegen kunt zitten.

 
DirectX 10.1 werd gebruikt in een inmiddels weer ingetrokken patch voor Assassin's Creed.

UVD2

Op videovlak is er ook nieuws. De RV770 bevat een nieuwe versie van ATI's hardwarematige videodecoder, UVD 2. Nieuw is de ondersteuning voor twee gelijktijdige HD-streams, zoals dat wordt vereist door de Blu-ray Profile 2.0 (BD Live) standaard. Ook nieuw is de functionaliteit die het contrast van videos dynamisch kan verbeteren. Iets dergelijksheeft nVidia ook al sinds enige tijd in haar PureVideo technologie ondergebracht. Verder heeft ATI de algoritmes voor het opschalen van video verder verbeterd. Volgens de ontwerpers moeten DVD's er op hoge resolutie schermen met de nieuwe kaarten nog een stuk beter uit zien.

Het belangrijkste nieuws is echter nog wel dat de nieuwe kaarten met behulp van de juiste converter pluggen geschikt zijn voor HDMI 1.3. De vorige generatie ATI-kaarten kon al audio via het HDMI-signaal meesturen, maar de nieuwe kaarten zijn nu ook geschikt voor moderne 7.1-kanaals audiotracks als Dolby Digital True-HD en DTS Master Audio.

Physics en Stream Engine

In onze review van de nVidia GeForce GTX 280 besteedden we veel aandacht aan het inzetten van de videokaart voor andere doeleinden dan 3D-graphics. nVidia is niet de enige die veel investeert op dit vlak. ATI is zelfs trendzetter en doet al sinds enkele jaren veel onderzoek op dit vlak. Zo was ATI ook de eerste die met een Folding@Home client voor haar videokaarten op de markt kwam.

Bij de RV770 heeft men opnieuw veel aandacht besteedt aan het voor diverse taken inzetten van de GPU, iets wat door AMD 'Stream Computing' wordt genoemd. Men heeft de architectuur op een aantal vlakken verbeterd om niet 3D-applicaties beter te laten preseteren. Zo is de geheugencontroller van de RV770 beter geschikt voor random lees- en schrijfacties, hebben de SIMD cores een lokale data cache, heeft men een aantal snellere instructies voor bijvoorbeeld bit shifts (gebruikt voor ondermeer video encoding en encryptie) en is de nieuwe chip beter geschikt voor double precision berekeningen. Al met al belooft AMD een flinke prestatiewinst bij GPGPU applicaties. Bij gebrek aan benchmarks die dat kunnen staven, moeten we het doen met een grafiek uit AMD's presentatie:

Mochten AMD's eigen bevindingen inderdaad kloppen, dan maakt de nieuwe RV770 op dit vlak inderdaad gehakt van z'n voorloper én van de nieuwe nVidia GeForce 280 GTX.

Naast een aantal zakelijke applicaties, kun je als consument op korte termijn ook al profijt halen uit de stream computing functionaliteiten van de nieuwe ATI-kaarten. Nu al is er een Folding@Home client, maar zeer binnenkort wordt het mooier: in de loop van de zomer krijgt Cyberlink PowerDirector 7 ondersteuning om met behulp van de GPU video te encoderen, vergelijkbaar met wat nVidia doet met de BadaBoom applicatie. Voordeel van PowerDirector is dat het een pakket is met veel meer opties en een grotere schare gebruikers. Daarnaast komt er ook een plug-in voor Adobe Premiere.

Verder heeft ATI aangegeven actief mee te werken aan OpenCL, een open standaard om GPU's aan te sturen voor niet 3D-toepassingen. In feite wordt OpenCL een niet aan één fabrikant vastgebonden tegenhanger van nVidia's Cuda. Interessant detail: de initiatiefnemer van OpenCL is Apple, wat wel aangeeft dat we bij de eerstvolgende versie van MacOS X op dit vlak ook interessante zaken mogen gaan verwachten met ATI-kaarten.

Physics

Op het vlak van physics is er ook nieuws. ATI heeft recentelijk een overeenkomst gesloten met Intel, de nieuwe eigenaar van de Havok physics API. Volgens die overeenkomst mag ATI de physics berekeningen waar mogelijk gaan versnellen op de GPU. Havok is de grote tegenhanger van Ageia PhysX, de technologie die nVidia recentelijk heeft gekocht en nu in haar nieuwste videokaarten heeft gestopt. Veel games maken al gebruik van Havok. 

Een ATI-driver met Havok support is in ontwikkeling en zou voor het eind van het jaar beschikbaar moeten komen.

Radeon HD 4850 en 4870

ATI introduceert zoals gezegd twee videokaarten op basis van de RV770. Allereerst is er de Radeon HD 4850, welke op dit moment al voor rond de € 160 beschikbaar is. Op deze kaart is de RV770 gecombineerd met 512 MB GDDR3 geheugen. De GPU werkt bij deze kaart op 625 MHz, het geheugen op 933 MHz. De HD 4850 heeft een maximaal stroomverbruik van 110 Watt, minder dan de helft dan dat van de nVidia GeForce GTX 280. Op de kaart vinden we een enkele 6-pin PEG-stroomconnector.

De HD 4850 maakt gebruikt van een single-slot koeler. De kaart heeft verder twee dual-link DVI-aansluitingen aan boord, die met bevulp van converters geschikt zijn voor HDMI 1.3. Daarnaast is er nog een gecombineerde S-Video/Composiet-uitgang. Om de kaart in CrossfireX te gebruiken, vinden we bovenaan de twee bekende connectors.

Asus EAH4850/HTDI/512M
ATI Radeon HD 4850

De Radeon HD 4870 is de grotere broer van deze kaart. Op de 4870 vinden we zoals gezegd GDDR5 geheugen, opnieuw 512 MB in totaal. De klokfrequenties zijn ook hoger: 750 MHz voor de GPU en maar liefst 1,8 GHz voor het geheugen. Het maximale stroomverbruik is hierdoor ook hoger: 160 Watt. Hiertoe zijn er twee 6-pin PEG-connectors geïmplementeerd. De 4870 heeft ook een dual-slot koeler. De HD 4870 is op het moment van schrijven nog niet beschikbaar, maar daar zal binnen enkele dagen verandering in komen. In onze prijsvergelijker is al een aantal 4870 kaarten te vinden, met een gemiddelde prijs van rond de 250 euro. Let wel, dat is minder dan de helft van wat nVidia voor haar GTX 280 vraagt!

In het derde kwartaal is AMD voornemens om ook met een Radeon HD 4870 X2 te komen met, je raadt het al, twee RV770 chips aan boord. Deze kaart is tijdens het introductie evenement van de HD 4800 al werkend getoond, maar moet nog verder ontwikkeld worden.

Een belangrijk gegeven is dat de nieuwe HD 4850 en 4870 zeker niet in plaats van de bestaande 3850 en 3870 komen. De huidige kaarten zijn inmidels flink is prijs verlaagd. De Radeon HD 3870 kost inmiddels gemiddeld rond de 130 euro, terwijl de HD 3850 rond de 105 euro kost.

In onderstaande tabel kun je de eigenschappen van de Radeon HD 3870, HD 4850 en HD 4870 eenvoudig vergelijken:

Algemeen
 
MerkATIATIATI
ProductnaamRadeon HD 3870Radeon HD 4850Radeon HD 4870 512MB
ProductcodeRadeon HD 3870Radeon HD 4850Radeon HD 4870 512MB
DetailsProductinfoProductinfoProductinfo
Chip
CodenaamRV670RV770RV770
Rekenkernen320 cores800 cores800 cores
Kloksnelheid775 MHz625 MHz750 MHz
Transistors666 mln956 mln956 mln
Productieprocedé55 nm55 nm55 nm
Kloksnelheid shaders775 MHz625 MHz750 MHz
Vertex Shader versie4.14.14.1
Pixel Shader versie4.14.14.1
Pixel kleurprecisieFP32
Geheugen
Geheugengrootte512 MB512 MB512 MB
Type geheugenGDDR4GDDR3GDDR5
Geheugensnelheid1125 MHz993 MHz1800 MHz
Geheugencontroller256 bit256 bit256 bit
Functionaliteit
DirectX versieDirectX 10.1DirectX 10.1DirectX 10.1
SLI compatible
Crossfire compatible
Geïntegreerde H.264 videodecoder
Geïntegreerde VC-1 videodecoder
Kaartontwerp
InterfacePCI-Express 2.0 x16PCI-Express 2.0 x16PCI-Express 2.0 x16
Extra power-connector
Type power connector(s)PEG6PEG62x PEG6
Total board power106 W110 W

Extra foto's HD 4850

Hieronder vind je wat extra foto's van de Radeon HD 4850 kaart:

Sapphire Radeon HD 4850 512MB GDDR3

Sapphire Radeon HD 4850 512MB GDDR3

Sapphire Radeon HD 4850 512MB GDDR3

Sapphire Radeon HD 4850 512MB GDDR3

Sapphire Radeon HD 4850 512MB GDDR3

Sapphire en ASUS

Voor onze test kregen we kaarten toegestuurd van ASUS en Sapphire. Beide fabrikanten verkopen de ATI-referentiekaart voorzien van een eigen koeleropdruk. De ASUS EAH4850/HTDI/512M is in onze prijsvergelijker te vinden vanaf € 151, de Sapphire Radeon HD 4850 is zelfs al vanaf € 146 te koop. Hardwarematig zijn de kaarten volledig identiek, met ook exact dezelfde klokfrequenties. Een interessant verschil is dat Sapphire wat meer software meelevert: zo krijg je ondermeer Cyberlink PowerDVD 7 en DVD Suite, maar daarnaast ook de Ruby Rom (een CD met ATI's Ruby demo's en wallpapers en verder ook game-demos) en een USB-stick met enkele extra gamedemo's.

Asus EAH4850/HTDI/512M

Sapphire Radeon HD 4850 512MB GDDR3

Benchmarks: 3DMark06 / Vantage

We hebben de Radeon HD 4850 getest op ons standaard videokaarten testsysteem bestaande uit een Intel Core 2 Extreme QX9650 processor, 4 GB DDR3-1333 geheugen, een ASUS Maximus Extreme moederbord (Intel X38 chipset), een Western Digital Raptor 74 GB harddisk en een Cooler Master Real Power M1000 voeding. Voor de test maakten we gebruik van een speciale hotfix versie van ATI Catalyst 8.6. Een 4870 was helaas nog niet beschikbaar, maar daar zullen we zo spoedig mogelijk ook benchmarks van publiceren.

In de grafieken vind je de HD 4850 met een blauw balkjes. Overige nVidia kaarten zijn groen, en overige ATI kaarten zijn rood. Alle benchmarks hebben we indien mogelijk uitgevoerd in drie resoluties - 1280x1024, 1680x1050 en 1920x1200 - en zowel met als zonder anti-aliasing.

Vergeet bij de benchmarks één ding niet in je achterhoofd te houden; we hebben het over een nieuwe videokaart die al voor zo'n € 160 in de winkels ligt.

3DMark06

In 3DMark06 behaalt de nieuwe kaart een score van 12878 punten. Duidelijk beter dan de HD 3870 en in de richting van de 9800 GTX. De 4870 zal vermoedelijk de 9800 GTX flink voorbij streven.

3DMark Vantage (Performance)

In Vantage krijgen we een score van 6805 punten, onwaarschijnlijk hoog gezien de prijs van de kaart. Zowel de HD 3870 als de GeForce 9800 GTX worden voorbijgestreefd.

Benchmarks: Call of Juarez

In Call of Juarez gaat de Radeon HD 4850 opnieuw de GeForce 9800 GTX het gros van de tijd voorbij. In de hoogste resolutie scoort de nieuwe kaart van 160 euro vrijwel identiek aan de Radeon HD 3870 X2 met twee chips.

Benchmarks: Crysis

Onderstaande benchmarks tonen de ware kracht van de nieuwe RV770 chip. De nieuwe HD 4850 streeft de 3870 X2 in alle gevallen voorbij. Maar let vooral op de benchmarks waar we anti-aliasing inschakelen: hier zien we het voordeel van de nieuwe render backends en is de HD 4850 ruim sneller dan de GeForce 9800 GTX. De verwachtingen voor de HD 4870 zijn hooggespannen!

Benchmarks: Lost Planet

Ook in Lost Planet opvallend goede scores: de goedkope HD 4850 gaat voorbij aan zowel nVidia GeForce 9800 GTX als ATI's eigen HD 3870 X2. Het is haast niet te geloven dat we met een kaart van 160 euro van doen hebben!

Benchmarks: S.T.A.L.K.E.R.

S.T.A.L.K.E.R. is om onduidelijke redenen echt het terrein van de HD Radeon 3870 X2. De nieuwe HD 4850 weet in ieder geval opnieuw nVidia's GeForce 9800 GTX flink achter zich te houden.

Benchmarks: Supreme Commander

In Supreme Commander weet de HD 4850 niet zo goed uit te blinken als in de andere benchmarks. Desalniettemin nog steeds prima scores.

Benchmarks: Unreal Tournament 3

Opnieuw weet ATI's nieuwe mid-range kaart de HD 3870 X2 totaal overbodig te maken. Hoe hoger de resolutie, hoe dichter de goedkope HD 4850 bij nVidia's GeForce 9800 GTX kruipt.

Benchmarks: World in Conflict

Bij World in Conflict is het plaatje compleet; de ATI Radeon HD 4850 weet voor een beperkt bedrag echt uitstekende scores neer te zetten.

Conclusie

AMD's nieuwe strategie lijkt te werken! Niet meer blindstaren op het ontwerpen van een extreem complexe ultra high-end GPU, maar nieuwe technologie direct beschikbaar maken in een mid-range GPU. Uit de geruchtenstroom konden we al afleiden dat de prijs/prestatie-verhouding van de RV770 chip goed zou zijn, maar het beeld dat onze benchmarks geven is beter dan iedereen had durven dromen. Ondanks het prijskaartje van slechts 160 euro weet de Radeon HD 4850 een prestatieniveau te bereiken waar je enkele weken geleden nog ruim 300 euro voor kwijt was!

Niet alleen wij zijn aangenaam verrast van de potentie van ATI, ook nVidia is wakker geschud! Zij stuurden eind vorige week al direct een mail uit dat de adviesprijs van de GeForce 9800 GTX is verlaagd naar $ 199, hetzelfde als de Radeon HD 4850. Het zal echter nog wel even duren eer dat is doorgewerkt; fabrikanten, distributeurs en (online) shops hebben nog voldoende voorraad van dure 9800 GTX kaarten en zullen echt niet direct de prijzen verlagen. Op dit moment betaal je voor een 9800 GTX gemiddeld zo'n 250 euro. Daar komt nog eens bij: zelfs al was de 9800 GTX even duur als de Radeon HD 4850, zelfs dan zou de ATI kaart nog een betere keuze zijn: gemiddeld scoort de ATI kaart beter en daarnaast heeft 'ie ook op sommige vlakken meer te bieden. Denk aan DirectX 10.1, denk aan HDMI met 7.1 kanaals audio, denk aan de mogelijkheden van UVD 2.

Voor de € 250 die je voor een GeForce 9800 GTX neer moet tellen kun je over enkele dagen ook de snellere variant van de nieuwe ATI kaart aanschaffen. Wij kijken alvast erg uit naar de Radeon HD 4870; als deze nog zo'n 20% sneller zal zijn dan de HD 4850 dan zou het nog wel eens een geduchte concurrent voor de nVidia GeForce GTX 280 kunnen worden. En als je dan ook nog eens bedenkt dat je voor de prijs van één GTX 280 twee HD 4870's in Crossfire kunt plaatsen, dan is de keuze snel gemaakt.

Vorige week schreven we nog dat de nieuwe GeForce GTX 280 het meest begerenswaardige stuk (video-)hardware van dit moment is. Voor wie kost wat kost de beste prestaties wil hebben, geldt dat nog steeds. Wie echter enige realiteitszin heeft en kijkt naar de prijs/prestatie-verhouding, kan niet om de nieuwe ATI kaarten heen. De Radeon HD 4850 is een super goede deal en wij kijken vol verwachting uit naar de 4870!

Vanwege de combinatie van uitgebreide functionaliteit, uitstekende prestaties voor een tot dusver ongekende prijs belonen we de ATI HD 4850 GPU met een Hardware.Info Silver Award.

award200-silver

ATI Radeon HD 4850


Besproken producten

Vergelijk  

Product

Prijs

Asus EAH4850/HTDI/512M

Asus EAH4850/HTDI/512M

  • ATI Radeon HD 4850
  • 512 MB
Niet verkrijgbaar
ATI Radeon HD 4850

ATI Radeon HD 4850

  • RV770
  • 800 cores
  • 625 MHz
  • 512 MB
  • 256 bit
  • DirectX 10.1
  • PCI-Express 2.0 x16
Niet verkrijgbaar
Sapphire Radeon HD 4850 512MB GDDR3

Sapphire Radeon HD 4850 512MB GDDR3

  • ATI Radeon HD 4850
  • 512 MB
Niet verkrijgbaar
0
*