Windows 10 preview: eerste indrukken Technical Preview

72 reacties
Inhoudsopgave
  1. 1. Inleiding
  2. 2. Het 'nieuwe' startmenu
  3. 3. Focus op de desktop
  4. 4. Virtuele desktops
  5. 5. Continuum voor de touch-pc's
  6. 6. Conclusie
  7. 7. Reacties

Inleiding

Sinds zes uur vanavond kun je de Windows Technical Preview downloaden. Die preview is de eerste publieke versie van Windows 10, Microsofts nieuwe besturingssysteem dat midden 2015 op de markt zal komen. Microsoft raadt af om het OS te gebruiken op je primaire pc: logisch, het gaat om pre-release software die nog lang niet af is. Wij hebben de Technical Preview al geïnstalleerd en bekijken in dit artikel de belangrijkste veranderingen ten opzichte van Windows 8.1.

De Technical Preview is te downloaden via de site van Microsoft in de talen Engels, Chinees en Portugees. Daarvoor moet je je wel even aanmelden voor het Windows Insider Program, maar dat is zo gedaan. Er zijn 32- en 64-bit versies beschikbaar, waardoor ARM-apparaten voorlopig nog buiten de boot vallen. Bovendien geeft Microsoft aan dat de preview vooral is bedoeld voor gebruikers die hun pc met muis en toetsenbord bedienen, omdat de interface voor 2-in-1-apparaten met een touchscreen nog niet in deze build zit.

Installeren gaat via image-bestanden met het .iso-formaat. De x64-versie is 3,81 GB groot, terwijl de x86-uitvoering 2,93 GB weegt. Ze passen dus makkelijk op een USB-stick van 4 GB of meer. Om de preview te installeren vanaf een flashdrive kun je Microsofts Windows 7 USB/DVD Download Tool gebruiken, die ook prima werkt voor deze Windows-versie. Op een courante pc met een SSD zal het hele installatieproces ongeveer een kwartier in beslag nemen.

Het 'nieuwe' startmenu

Microsoft wil ons anders doen geloven, maar het grote publiek zal de terugkomst van het startmenu ongetwijfeld als de belangrijkste 'vernieuwing' zien. Dat verschijnt standaard op elke pc die met toetsenbord en muis wordt bediend. Op Microsofts aanpak voor touch-devices komen we later nog terug.

Als we linksonder beginnen, komen we als eerste het zoekvak tegen. Daarvan is de functionaliteit behoorlijk uitgebreid ten opzichte van dat in Windows 7, maar gebruikers van Windows 8.1 zullen veel herkennen. De zoekfunctie zoekt namelijk niet alleen door bestanden op de pc, maar ook door programma's, instellingen en - indien ingeschakeld - het web. Naast de startknop zit in de Technical Preview ook een zoekknop die 'trending topics' recente zoekopdrachten weergeeft. Het lijkt niet waarschijnlijk dat die knop daar ook in de uiteindelijke versie van Windows 10 zal staan.

Het nieuwe startmenu voegt features van oudere Windows-versies en Windows 8 samen.

Boven het zoekvak staan de meestgebruikte programma's, zoals gebruikers van oudere Windows-versies gewend zullen zijn. Daarboven staan een aantal gepinde applicaties, waaraan je er zelf kunt toevoegen. Helemaal bovenaan staan je accountnaam - een klik levert opties voor het aanpassen van je foto, het locken van de pc en uitloggen op - en een powerknop. Als je daarop klikt, verschijnt een submenu met de opties slaapstand, afsluiten en opnieuw opstarten.


De afsluitopties zijn direct vanuit het startmenu bereikbaar.

In de rechter rij staan live-tiles. Het live weergeven van nieuwe informatie door bepaalde tiles kun je zelf in- of uitschakelen. Daarnaast kun je er nieuwe tiles plaatsen - ook ernaast in een nieuwe rij, het formaat van bestaande tiles aanpassen of tegels verwijderen. Je kunt ze zelfs allemaal verwijderen, waarna de hele tegelrij verdwijnt. Submenu's zoals de recent gebruikte of aan je favorieten toegevoegde bestanden in een programma worden in plaats van de tegels weergegeven zodra je over een programma met die functionaliteit hovert.

Je kunt de live-tiles zelfs helemaal weghalen.

De zoekfunctie combineert resultaten uit veel verschillende bronnen.

Focus op de desktop

Standaard openen apps in de Modern UI-interface (vroeger: Metro) nu niet meer full-screen, maar in een desktopvenster met de gebruikelijke drie knoppen rechts in de titelbalk. De features die vroeger in de charms-bar zaten, die uit Windows 10 is gehaald, kun je nu bereiken via de 'App Commands'-functie links bovenin. Daar kun je bijvoorbeeld de programmaspecifieke zoek- en share-features vinden, of ervoor kiezen om de app toch full-screen weer te geven.

De functies die vroeger in de charms-bar waren verstopt, zitten nu in het 'App Commands'-menu.

De balk met draaiende apps die je in Windows 8 met een swipe vanaf de linkerkant tevoorschijn haalde, wordt vervangen door 'Task View', dat ook het huidige uiterlijk van de alt+tab-functie vervangt.

Task View verschijnt bij een alt+tab en op een touch-apparaat bij een swipe vanaf links.

De meeste klachten over Windows 8 kwamen van de gebruikers die hun pc productief gebruiken. Het fullscreen-startscherm en de charms-bar zorgden er bijvoorbeeld voor dat je grote afstanden moest afleggen met je muispijltje. Dat zagen sommige gebruikers als nare bijwerkingen van Microsofts touch-first-perspectief. In Windows 10 - althans, in de interface die we in deze Technical Preview zien - gaat de focus juist naar die desktopomgeving. Eén van de beste voorbeelden is de Virtual Desktop-feature, vergelijkbaar met Exposé in Mac OS X.

Virtuele desktops

Met virtuele desktops kun je verschillende werkomgevingen creëren en daartussen switchen. Een voorbeeld: een webdeveloper heeft in de ene desktop zijn favoriete programmeertools, zijn zakelijke Outlook en natuurlijk een browser openstaan. In de andere virtuele desktop zijn een ander browservenster met een aantal geeky websites, een mailclient voor zijn privé-mail en Spotify actief. Bij het switchen tussen de virtuele desktops blijft de indeling van de vensters bewaard. Zo kun je dus snel tussen verschillende workflows wisselen en met je eigen indelingen het overzicht makkelijker bewaren.


Met Virtual Desktops kun je wisselen tussen verschillende werkomgevingen.

Virtual Desktop brengt ook een vernieuwde versie van 'Aero Snap' met zich mee. Die functie liet je vanaf Windows 7 makkelijk een indeling maken, doordat naar de zijkant geschoven vensters automatisch de helft van het scherm innamen. In Windows 10 komt er, als je bijvoorbeeld een browservenster op de rechterhelft van je scherm zet, op de linkerhelft vanzelf een overzicht van openstaande applicaties. Bij een klik op het gewenste venster neemt dat programma de andere helft van het scherm in. Zo kun je je scherm met minder handelingen in tweeën verdelen. Bovendien kun je apps nu ook in de hoeken snappen, zodat je je scherm in vieren verdeelt.

De verbeterde Snap-functionaliteit maakt het naast elkaar plaatsen van vensters nog makkelijker.

Andere kleine aanpassingen komen we tegen in de command-prompt - eindelijk selecteren en ondersteuning voor de sneltoetsen die je gewend bent, hoera! - en de Windows Verkenner, waarbij het homescherm nu standaard je favoriete, meestgebruikte en recentste locaties weergeeft.

Cmd: eindelijk selecteren en ondersteuning voor de sneltoetsen die je gewend bent, hoera!


De Windows Verkenner heeft een vernieuwd homescherm.

Continuum voor de touch-pc's

Het verhaal van Windows 8 was natuurlijk dat het OS volledig was ingericht op pc's met een aanraakscherm. Wellicht was Microsoft daar wat te vroeg mee, want de praktijk is dat veel van de pc's die zelfs nu nog over de toonbank gaan nog niet voorzien zijn van een touchscreen. Met Windows 10 maakt Microsoft zijn besturingssysteem weer aantrekkelijker voor gebruikers van de traditionele invoerapparatuur, maar dat gaat uiteraard ten koste van de touch-vriendelijkheid. Laat de softwaregigant de bezitters van Windows 8-pc's met een touchscreen dan stikken?

Nee, zeker niet. Voor apparaten met een touchscreen, of liever gezegd, apparaten zonder toetsenbord, zal Microsoft standaard de Continuum-interface gebruiken. Natuurlijk zul je die dan zelf in of uit kunnen schakelen, maar nu is dat nog niet van belang: Continuum zit namelijk nog helemaal niet in deze Technical Preview. Tijdens zijn presentatie liet Microsoft wel al een aantal features van deze interface zien.

Het startscherm zal in de Continuum-modus weer full-screen worden weergegeven, maar dan met de meestgebruikte en gepinde apps van het startmenu links ernaast. Ook wordt de taakbalk constant getoond en zullen Modern UI-apps eveneens weer het volledige scherm innemen. Al met al wordt het OS een stuk touch-vriendelijker in deze modus. In onderstaande demo-filmpje neemt het zijn eigen Surface Pro 3 als voorbeeld: zodra het toetsenbord wordt aangesloten, verschijnt de vraag of je de 'tabletmodus' weer wil verlaten. Zoals gezegd ben je volledig vrij om te kiezen welke modus je wil gebruiken, maar Microsofts visie hierop lijkt ons de juiste.

Conclusie

Met Windows 8 gooide het bekende Redmondse softwarebedrijf zichzelf en zijn gebruikers een beetje in het diepe door de interface vooral te richten op touchbediening. De visie dat binnen de kortste keren elk verkocht Windows-apparaat een aanraakscherm zou hebben, kwam niet uit. Met Windows 10 voegt Microsoft dan ook de touch-geschiktheid van Windows 8 en de productiviteit van Windows 7 samen, waarvan we een gedeelte van het resultaat al kunnen aanschouwen in deze Technical Preview. Het valt ons op hoe vaak we in deze preview konden schrijven: 'je kunt zelf kiezen hoe je het wilt.'

Het besturingssysteem heeft inderdaad een productievere insteek dan zijn voorganger. Voornamelijk power-users zullen de Virtual Desktop-feature waarderen, omdat je werkomgeving er bij het gebruik van veel programma's tegelijkertijd er een stuk overzichtelijker op kan worden. Verder voelt het OS 'snappy' en het besturingssysteem heeft voor zover bekend ook geen hogere systeemeisen dan Windows 8, waarmee het upgradepad vanaf oudere versies vrij komt te liggen.

Over die upgrade gesproken, het gerucht gaat al een tijdje dat Windows 10 voor gebruikers van Windows 8(.1) gratis zal worden. Dat is niet bevestigd, maar het zou kunnen: Apple geeft zijn besturingssysteem sinds vorig jaar gratis weg en Microsoft haalt een veel groter deel van zijn inkomsten uit zakelijke diensten, zijn cloudaanbod en Office. Zeker is het echter nog allerminst.

Moet je nou spontaan deze Technical Preview gaan installeren en gebruiken? Nee, dat lijkt ons niet zo'n goed idee - deze Windows-versie werkt maar tot april volgend jaar en is daarnaast nog lang niet af, waardoor stabiliteits- en compatibiliteitsproblemen kunnen optreden. Het kan echter geen kwaad om het OS te installeren op een oude pc of in een virtuele machine en er eens wat mee te spelen. Dit is de toekomst van Windows en wat ons betreft is die veelbelovend.

In april volgend jaar zal Microsoft tijdens zijn BUILD-conferentie voor ontwikkelaars meer uit de doeken doen over Windows 10. Waarschijnlijk komt er dan ook een nieuwe preview van het besturingssysteem beschikbaar. De release van Windows 10 vindt plaats in het midden van 2015.


Microsoft wil vooral graag feedback van gebruikers ontvangen.

0
*