Samsung 970 Evo & 970 Pro SSD review

28 reacties
Inhoudsopgave
  1. 1. Inleiding
  2. 2. Nieuwe controller, nieuw geheugen
  3. 3. Samsung 960 Evo vs. 970 Evo
  4. 4. Samsung 960 Pro vs. 970 Pro
  5. 5. Volledige specificaties
  6. 6. Testprocedure
  7. 7. AS SSD
  8. 8. Atto Disk Benchmark
  9. 9. Real world benchmarks
  10. 10. Real world benchmarks (in depth)
  11. 11. Prestaties over tijd (consistency)
  12. 12. Hardware.Info 2018 SSD Prestatiescore
  13. 13. Stroomverbruik
  14. 14. Conclusie
  15. 15. Besproken producten
  16. 16. Reacties

Inleiding

Vandaag introduceert Samsung eindelijk zijn nieuwe 970 Evo en 970 Pro ssd's, de langverwachte opvolgers van de inmiddels ruim anderhalf jaar oude 960 Evo en Pro. Ze gebruiken een nieuwe controller en de laatste versie van Samsungs eigen V-NAND, waarin maar liefst 64 lagen op elkaar gestapeld zijn. Wij hebben deze nieuwe ssd's uitgebreid getest: zijn ze net zo bloedsnel als hun naam en voorlopers doen vermoeden?

We hebben lang op Samsungs nieuwe topmodellen moeten wachten. Waar het Koreaanse bedrijf zijn sata-ssd's eerder dit jaar al een refresh gaf met de 860 Evo en Pro, bleef het op de vele geruchten na stil rondom nieuwe high-end ssd's van de fabrikant. De ssd-markt maakte vorig jaar dan ook een dipje mee: door de continu toenemende vraag en productieproblemen bij de nieuwste generaties 3d-nand stegen de prijzen, waardoor veel consumenten de prijs even belangrijker vonden dan de beste prestaties.

Inmiddels is er weer wat lucht in de ssd-markt gestroomd en lijken de prijzen een dalende trend te hebben ingezet. Tegelijkertijd zagen we dat waar de 960 Evo lange tijd een onovertroffen balans tussen prijs en uitstekende prestaties bood, de concurrentie steeds dichter in de buurt kwam. De tijd voor een opvolger is dus aangebroken.

Samsung 970 Evo 1TB Samsung 970 Pro 1TB
De 1TB-versies van de Samsung 970 Evo en Samsung 970 Pro.

Modellen & adviesprijzen

Voor deze review stuurde Samsung ons de complete line-ups van beide nieuwe ssd-series op. Bij de Samsung 970 Evo gaat het dan om de exemplaren met 250 GB, 500 GB, 1 TB en 2 TB opslagcapaciteit, terwijl de 970 Pro vooralsnog alleen in capaciteiten van 512 GB en 1 TB beschikbaar komt. De nieuwe ssd's zijn vanaf de eerste week van mei verkrijgbaar.

Hieronder vergelijken we de adviesprijzen van de nieuwe modellen met de gemiddelde prijzen van de 960 Evo en Pro. De adviesprijzen van de nieuwe series liggen doorgaans net wat hoger dan die van de bestaande modellen. We zien dat sommige winkels bovendien al beginnen te stunten met de prijzen van de 960's. Op de wat langere termijn zullen de oude series gewoon worden vervangen en verwachten we dat de 970 Evo en Pro die prijspunten overnemen.

 
Adviesprijs
Gem. prijs voorganger
(960 Evo/Pro)
970 Evo 250GB € 116,90 € 123,95
970 Evo 500GB € 219,90 € 217,00
970 Evo 1TB € 429,90 € 398,09
970 Evo 2TB € 809,90 n.v.t.
970 Pro 512GB € 319,90 € 297,00
970 Pro 1TB € 599,90 € 555,00

Nieuwe controller, nieuw geheugen

Samsung belooft dat de 970 Evo en 970 Pro zowel een stuk sneller als duurzamer zijn dan hun voorlopers. Dat is het resultaat van twee substantiële verbeteringen in de nieuwe serie ssd's. Beide modellen maken gebruik van Samsungs nieuwste generatie 3d-nand, dat bestaat uit 64 opeengestapelde lagen met geheugencellen. Bij de 960 Evo en Pro was dat nog 48 lagen. Het nieuwe geheugen maakt een hogere dichtheid mogelijk en daardoor komt er dit keer ook een 2TB-versie van de 970 Evo.

Het verschil tussen de Evo- en Pro-lijnen blijft dat het flashgeheugen bij de 970 Evo wordt aangestuurd als tlc (drie bits per cel), terwijl er bij de 970 Pro maar twee bits per cel worden opgeslagen (mlc). In theorie is de 970 Pro daardoor sneller en gaat hij langer mee, al heeft Samsung diverse trucs toegepast om ook de 970 Evo op snelheid te krijgen.

Samsung 970 Evo 2TB
Er is voor het eerst een 2TB-uitvoering van de Samsung 970 Evo.

Hogere kloksnelheid, nikkelcoating

De andere verbetering is een nieuwe revisie van Samsungs zelfontwikkelde ssd-controller. De Polaris controller van de 960 Evo en Pro wordt opgevolgd door de Phoenix controller. Het aantal Arm-cores is met vijf gelijk gebleven, waarvan er één volledig is gereserveerd voor de communicatie met je systeem via de pcie-interface. Wel is de controller hoger geklokt, wat volgens Samsung tot fors hogere doorvoersnelheden moet leiden. Een opvallende verbetering is dat de controller wordt bedekt door een nikkelcoating, die moet helpen om de warmte sneller kwijt te raken. Lagere prestaties door thermal throttling moeten daardoor minder snel te merken zijn voor de doorsnee gebruiker - bij een sequentiële schrijfactie zou er 26% meer data kunnen worden verwerkt, voordat de temperatuurbeveiliging wordt getriggerd.

TurboWrite

Bij de 970 Evo wordt een deel van het tlc-geheugen aangestuurd als slc en gebruikt als buffer. Doordat er in deze buffer slechts één bit per cel wordt opgeslagen, kan er veel sneller naartoe worden geschreven. Deze TurboWrite-buffer, zoals Samsung hem noemt, is net als bij de 960 Evo en de recent geïntroduceerde 860 Evo 'intelligent'. Neem bijvoorbeeld het 500GB-model. Standaard is 4 GB gereserveerd voor TurboWrite, maar zolang er genoeg vrije ruimte is kan die worden uitgebreid met nog eens 18 GB extra tot in totaal 22 GB. Bij het 2TB-model kan de totale buffer daardoor zelfs oplopen tot 78 GB. Zie de volgende pagina voor een complete tabel van deze buffergroottes.

Net als bij zijn voorgaande nvme-ssd's levert Samsung een eigen driver mee. Die is niet vereist om de 970 Evo en Pro te kunnen gebruiken, maar biedt wel betere prestaties dan de driver die Microsoft standaard meelevert met Windows 10. De rest van het beschikbare softwarepakket bestaat uit de Magician-tool voor het opschonen en updaten van je ssd en het Data Migration-programma voor het klonen van een oude naar een nieuwe harddisk of ssd.

Samsung 960 Evo vs. 970 Evo

Als je de twee foto's van de 970 Evo en 970 Evo zo naast elkaar ziet, lijkt het net alsof Samsung alleen het cijfer zes door een zeven heeft veranderd. Niets is echter minder waar. Op de vorige pagina beschreven we al het nieuwe type nand-geheugen en de vernieuwde controller, maar als we de specificaties bekijken komen we nog een aantal interessante dingen tegen.

Zo heeft Samsung het cachegeheugen een upgrade gegeven van ddr3 naar ddr4 - hoewel het geen informatie over snelheden vrijgeeft, is het aannemelijk dat het ddr4 op een hogere snelheid loopt dan voorheen het geval was. Alle aanpassingen resulteren in fors hogere opgegeven lees- en schrijfsnelheden, zowel bij sequentiële doorvoer als het verwerken van kleine bestanden.

Waar de 960 Evo 1TB volgens de specs nog kon lezen met 3200 MB/s en een schrijfsnelheid van 1900 MB/s had, loopt dat bij de 970 Evo 1TB op tot respectievelijk 3400 en 2500 MB/s. Vooral de schrijfsnelheid heeft dus een flinke boost gekregen. Het is wel belangrijk om je te realiseren dat die snelheid alleen binnen de TurboWrite-buffer geldt. Daarbuiten zakt de snelheid volgens Samsung naar 1200 MB/s voor het 1TB-model, maar voor de 500GB- en 250GB-varianten zelfs naar slechts 600 respectievelijk 300 MB/s.

  250 GB 500 GB 1 TB 2 TB
Standaard buffer 4 GB 4 GB 6 GB 6 GB
'Intelligent' buffer 9 GB 18 GB 36 GB 72 GB
Max. totale buffer 13 GB 22 GB 42 GB 78 GB
Schrijfsnelheid binnen buffer 1.500 MB/s 2.300 MB/s 2.500 MB/s 2.500 MB/s
Schrijfsnelheid buiten buffer 300 MB/s 600 MB/s 1.200 MB/s 1.250 MB/s

Als we de specs van de verschillende capaciteiten vergelijken, valt op dat de 250GB-variant in z'n geheel fors minder presteert dan de overige modellen. Dat komt doordat ssd's een flink deel van hun snelheid halen uit het parallel schrijven naar meerdere geheugenchips, en de kleinste uitvoering heeft er daar simpelweg minder van.

Samsung lijkt daarnaast zekerder te zijn over de levensduur van de 970 Evo. Het verhoogt niet alleen de garantie van drie naar vijf jaar, maar geeft ook 50% hogere TBW-waardes op. Elke ssd kan gegarandeerd minstens 600 keer volledig worden beschreven. In de praktijk haal je waarschijnlijk een veelvoud daarvan, maar hogere garanties kunnen we natuurlijk alleen maar toejuichen.

Algemeen
 
MerkSamsungSamsung
Productnaam960 Evo 1TB970 Evo 1TB
ProductcodeMZ-V6E1T0BWMZ-V7E1T0BW
DetailsProductinfoProductinfo
Specificaties
Harddisk of SSDSSDSSD
Opgegeven capaciteit1000 GB1000 GB
Cache geheugen1024 MB1024 MB
Cache geheugentypeDDR3DDR4
InterfacePCI-Express 3.0 x4PCI-Express 3.0 x4
SSD controllerSamsung PolarisSamsung S4LR020 (Phoenix)
Beschikbare capaciteit in Windows931.50 GB931.51 GB
Native Command Queuing
TRIM ondersteuning
4K native mode
Type flashgeheugenTriple-level cell (TLC)Triple-level cell (TLC)
Merk flashchipsSamsungSamsung
Garantie3 jaar5 jaar
Opgegeven schrijfcapaciteit (Total Bytes Written / TBW)400 TB600 TB
NAS harddisk
ProtocolNVMeNVMe
Snelheden
Leessnelheid (sequentieel)3200 MB/s3400 MB/s
Schrijfsnelheid (sequentieel)1900 MB/s2500 MB/s
Leessnelheid (4k random)380000 IOps500000 IOps
Schrijfsnelheid (4k random)360000 IOps450000 IOps
Fysieke eigenschappen
Form-factorM.2 2280M.2 2280
Hoogte2.3 mm2.38 mm
Gewicht8 gram9 gram
Encryptie / beveiliging
Self encrypting drive (SED)
TCG Opal 2.0 compatible
Microsoft eDrive compatible
Beveiliging buffergeheugen bij stroomuitval
Encryptie256-bit AES256-bit AES

Samsung 960 Pro vs. 970 Pro

Op papier zijn de verschillen tussen de Samsung 960 Pro en 970 Pro kleiner dan bij de Evo's. Bij de Pro-serie bedroeg de garantieperiode al vijf jaar en de fabrikant heeft er niet voor gekozen om die nog verder te verhogen. Wel zien we ook hier dat het gegarandeerde aantal writes met de helft omhoog gaat: bij de 970 Pro staat Samsung in voor minstens 1200 volledige schrijfcycli.

Als we wederom de 1TB-varianten van de oude en de nieuwe reeksen vergelijken, is het opnieuw vooral de schrijfsnelheid die hoger uitvalt. Sequentieel stijgt die van 2100 naar 2700 MB/s, bij 4kB-bestanden kunnen er 500.000 in plaats van 360.000 operaties per seconde worden verwerkt. Bij het lezen zien we sequentieel geen enkele toename, terwijl in de aantallen iops een bescheiden verschil van nog geen 14% zit.

Uiteraard moeten de benchmarks uitsluitsel geven over hoe snel de nieuwe Samsung 970 Pro echt is.

Algemeen
 
MerkSamsungSamsung
Productnaam960 Pro 1TB970 Pro 1TB
ProductcodeMZ-V6P1T0BWMZ-V7P1T0BW
DetailsProductinfoProductinfo
Specificaties
Harddisk of SSDSSDSSD
Opgegeven capaciteit1000 GB1000 GB
Cache geheugen1024 MB1024 MB
Cache geheugentypeDDR3DDR4
InterfacePCI-Express 3.0 x4PCI-Express 3.0 x4
SSD controllerSamsung PolarisSamsung S4LR020 (Phoenix)
Beschikbare capaciteit in Windows953.87 GB953.86 GB
Native Command Queuing
TRIM ondersteuning
4K native mode
Type flashgeheugenMulti-level cell (MLC)Multi-level cell (MLC)
Merk flashchipsSamsungSamsung
Garantie5 jaar5 jaar
Opgegeven schrijfcapaciteit (Total Bytes Written / TBW)800 TB1200 TB
NAS harddisk
ProtocolNVMeNVMe
Snelheden
Leessnelheid (sequentieel)3500 MB/s3500 MB/s
Schrijfsnelheid (sequentieel)2100 MB/s2700 MB/s
Leessnelheid (4k random)440000 IOps500000 IOps
Schrijfsnelheid (4k random)360000 IOps500000 IOps
Fysieke eigenschappen
Form-factorM.2 2280M.2 2280
Hoogte2.3 mm2.38 mm
Gewicht6 gram9 gram
Encryptie / beveiliging
Self encrypting drive (SED)
TCG Opal 2.0 compatible
Microsoft eDrive compatible
Beveiliging buffergeheugen bij stroomuitval
Encryptie256-bit AES256-bit AES

Volledige specificaties

Hieronder kun je de volledige specificaties van alle capaciteiten van de Samsung 970 Evo en 970 Pro bekijken.

  • Samsung 970 Evo
  • Samsung 970 Pro

Algemeen
 
MerkSamsungSamsungSamsungSamsung
Productnaam970 Evo 1TB970 Evo 250GB970 Evo 2TB970 Evo 500GB
ProductcodeMZ-V7E1T0BWMZ-V7E250BWMZ-V7E2T0BWMZ-V7E500BW
DetailsProductinfoProductinfoProductinfoProductinfo
Specificaties
Harddisk of SSDSSDSSDSSDSSD
Opgegeven capaciteit1000 GB250 GB2000 GB500 GB
Cache geheugen1024 MB512 MB2048 MB512 MB
Cache geheugentypeDDR4DDR4DDR4DDR4
InterfacePCI-Express 3.0 x4PCI-Express 3.0 x4PCI-Express 3.0 x4PCI-Express 3.0 x4
SSD controllerSamsung S4LR020 (Phoenix)Samsung S4LR020 (Phoenix)Samsung S4LR020 (Phoenix)Samsung S4LR020 (Phoenix)
Beschikbare capaciteit in Windows931.51 GB232.88 GB1863.01 GB465.76 GB
Native Command Queuing
TRIM ondersteuning
4K native mode
Type flashgeheugenTriple-level cell (TLC)Triple-level cell (TLC)Triple-level cell (TLC)Triple-level cell (TLC)
Merk flashchipsSamsungSamsungSamsungSamsung
Garantie5 jaar5 jaar5 jaar5 jaar
Opgegeven schrijfcapaciteit (Total Bytes Written / TBW)600 TB150 TB1200 TB300 TB
NAS harddisk
ProtocolNVMeNVMeNVMeNVMe
Snelheden
Leessnelheid (sequentieel)3400 MB/s3400 MB/s3500 MB/s3400 MB/s
Schrijfsnelheid (sequentieel)2500 MB/s1500 MB/s2500 MB/s2300 MB/s
Leessnelheid (4k random)500000 IOps200000 IOps500000 IOps370000 IOps
Schrijfsnelheid (4k random)450000 IOps350000 IOps480000 IOps450000 IOps
Fysieke eigenschappen
Form-factorM.2 2280M.2 2280M.2 2280M.2 2280
Hoogte2.38 mm2.38 mm2.38 mm2.38 mm
Gewicht9 gram9 gram9 gram9 gram
Encryptie / beveiliging
Self encrypting drive (SED)
TCG Opal 2.0 compatible
Microsoft eDrive compatible
Beveiliging buffergeheugen bij stroomuitval
Encryptie256-bit AES256-bit AES256-bit AES256-bit AES

Algemeen
 
MerkSamsungSamsung
Productnaam970 Pro 1TB970 Pro 512GB
ProductcodeMZ-V7P1T0BWMZ-V7P512BW
DetailsProductinfoProductinfo
Specificaties
Harddisk of SSDSSDSSD
Opgegeven capaciteit1000 GB512 GB
Cache geheugen1024 MB512 MB
Cache geheugentypeDDR4DDR4
InterfacePCI-Express 3.0 x4PCI-Express 3.0 x4
SSD controllerSamsung S4LR020 (Phoenix)Samsung S4LR020 (Phoenix)
Beschikbare capaciteit in Windows953.86 GB476.94 GB
Native Command Queuing
TRIM ondersteuning
4K native mode
Type flashgeheugenMulti-level cell (MLC)Multi-level cell (MLC)
Merk flashchipsSamsungSamsung
Garantie5 jaar5 jaar
Opgegeven schrijfcapaciteit (Total Bytes Written / TBW)1200 TB600 TB
NAS harddisk
ProtocolNVMeNVMe
Snelheden
Leessnelheid (sequentieel)3500 MB/s3500 MB/s
Schrijfsnelheid (sequentieel)2700 MB/s2300 MB/s
Leessnelheid (4k random)500000 IOps370000 IOps
Schrijfsnelheid (4k random)500000 IOps500000 IOps
Fysieke eigenschappen
Form-factorM.2 2280M.2 2280
Hoogte2.38 mm2.38 mm
Gewicht9 gram9 gram
Encryptie / beveiliging
Self encrypting drive (SED)
TCG Opal 2.0 compatible
Microsoft eDrive compatible
Beveiliging buffergeheugen bij stroomuitval
Encryptie256-bit AES256-bit AES

Testprocedure

Bij Hardware.Info testen we ssd's op een viertal identieke testsystemen, bestaande uit een Intel Core i5 7400 (Kaby Lake) processors, een MSI H270 Gaming M3 moederbord en 8 GB DDR4-2400 geheugen. De systemen zijn voorzien van Windows 10 Fall Creators Update (versie 1709) en maken gebruik van de Intel Rapid Storage Technologies (RST) driver versie 15.2.0.1020. We zorgen voor voldoende airflow, zodat de ssd's geen last krijgen van throttling (tenzij ze daar bovengemiddeld veel last van hebben).

Allereerst doen we enkele synthetische benchmarks (AS SSD en Atto Disk Benchmark) om specifieke prestatie-eigenschappen van de SSD's te achterhalen. Belangrijker zijn de real world benchmarks, gebaseerd op het schijfgebruik van échte applicaties. Hiervoor maken we gebruik van de diverse storage-benchmarks als onderdeel van PCMark8, als ook een drietal eigen workloads. Met behulp van de PCMark8 test bepalen we ook de prestaties van schijven na langdurige belasting. Op basis van de verschillende real world benchmarks bepalen we de Hardware.Info SSD Prestatiescore 2018 en de Hardware.Info SSD Entry Prestatiescore 2018, waarbij we het gemiddelde prestatieniveau vangen in één getal. 

Naast prestaties meten we ook het stroomverbruik, zowel idle als in gebruik. 


Ons testsysteem is gebaseerd op een MSI H270 Gaming M3-moederbord.

In de grafieken hebben we alle courante NVMe-ssd's opgenomen, aangevuld met de Samsung 860 Evo en Pro en de Crucial MX500 als referentiemateriaal voor het prestatieniveau van sata-ssd's. De nieuwe Samsung 970 Evo herken je aan de rode balkjes, de 970 Pro hebben we voorzien van zwarte balkjes.

AS SSD

AS SSD is een synthetische schijfbenchmark, geoptimaliseerd voor SSD's. Zo maakt de benchmark gebruik van niet-comprimeerbare data en worden random lees- en schrijftests ook uitgevoerd met een zogenaamde queue depth van 64, ofwel met 64 opdrachten tegelijkertijd. Let wel; alle AS SSD testonderdelen zijn relatief kortstondig, wanneer het prestatieniveau van SSD's inzakt na enkele minuten belasting zonder pauze, zie je dat in AS SSD scores niet terug. Dat maakt AS SSD puur interessant om specifieke basis eigenschappen van een SSD te analyseren. Aangezien je AS SSD ook eenvoudig zelf kunt draaien (downloadlink) kun je hiermee ook de prestaties van je eigen SSD vergelijken met die van door ons geteste exemplaren. 

Op basis van de onderliggende tests produceert AS SSD totaal-, lees- en schrijfscores. 

We zien dat de Samsung 970 Pro 1TB in de totaalscore nipt de toppositie van de 960 Evo 1TB overneemt, als we de supersnelle maar peperdure Intel Optane even buiten beschouwing laten. Voornamelijk in de schrijfscores doen de 970's het veel beter dan hun voorgangers.

  • Totaalscore
  • Leesscore
  • Scrijfscore

De onderliggende leestests zijn sequentieel lezen, het op willekeurige plekken lezen van 4k datablokken met 1 of 64 tegelijk en de gemiddelde toegangstijd.

De 970 Evo en 970 Pro weten in de sequentiële leestest slechts enkele procenten hoger te scoren dan hun voorlopers. Ze blijven allemaal onder de grens van 3 GB/s. Bij het lezen van kleine bestanden zien we een wat grotere vooruitgang.

  • Sequentieel
  • 4k (1 thread)
  • 4k (64 thread)
  • Toegangstijd

De onderliggende schrijftests zijn sequentieel lezen, het op willekeurige plekken lezen van 4k datablokken met 1 of 64 tegelijk en de gemiddelde toegangstijd.

Bij het schrijven is een veel grotere vooruitgang geboekt. De 970 Evo schrijft 19% sneller dan zijn voorganger, de 970 Pro zelfs meer dan 30 procent - al lijkt het verschil wellicht wat groter dan het zou zijn als we ook de 1TB-versie van de 960 Pro op deze manier hadden kunnen testen.

  • Sequentieel
  • 4k (1 thread)
  • 4k (64 thread)
  • Toegangstijd

Atto Disk Benchmark

Naast AS SSD draaien we ook Atto Disk Benchmark. Deze test is oorspronkelijk bedoelde voor harde schijven en zegt in feite weinig tot niets over de prestaties van SSD's in de praktijk. Wel kan Atto dankzij de specifieke manier van aansturen de best case sequentiële lees- en schrijfsnelheden tonen. Veel fabrikanten baseren hun opgegeven maximumsnelheden dan ook op deze test.

We zien de Samsung 970 Pro's in deze test korte metten maken met hun voorlopers. Ze lezen met ruim 3500 MB/s en de schrijfsnelheid van het 1TB-model loopt op tot meer dan 2700 MB/s. Op de Kingston DCP1000 na, die eigenlijk uit een raid-configuratie van meerdere ssd's bestaat, is de 970 Pro de snelst schrijvende ssd die we ooit hebben getest. Ook de 970 Evo's presteren fors beter dan hun voorgangers bij het schrijven, maar bij het lezen leveren ze eerder enkele procenten in.

  • 1 MB QD4 reads
  • 4k QD4 reads
  • 1 MB QD4 writes
  • 4k QD4 writes

Real world benchmarks

Om een goed beeld te krijgen van de prestaties van SSD's in de praktijk draaien we verschillende zogenaamde real world benchmarks, tests die gebaseerd zijn op het schijfgebruik van échte applicaties.

Allereerst de storage test van PCMark8. Deze benchmark maakt gebruik van zogenaamde traces van Adobe Photoshop, Adobe Illustrator, Adobe Indesign, Adobe After Effects, Microsoft Word, Microsoft Excel, Microsoft PowerPoint, World of Warcraft en Battlefield 3. Scores van alle afzonderlijke tests vind je op de volgende pagina.

In onderstaande grafieken vind je allereerst de bandwidth score, wat de gemiddelde lees- en schrijfdoorvoersnelheid is, gemeten over alle verschillende testonderdelen. De traces worden real time afgespeeld, dus inclusief idle tijd tijdens de oorspronkelijke opname van het schijfgebruik. De totaalscore is gebaseerd op de meetkundig gemiddelde tijd die het kost om alle tests te draaien, inclusief die idle-tijd. Vandaar dat bij de standaard score de resultaten van alle moderne SSD's zeer dicht bij elkaar liggen.

De Samsung 970 Pro's zijn op de Intel Optane na duidelijk de snelste ssd's die we ooit hebben getest. Samsung verslaat zijn eigen oude topmodel, de 960 Pro, met zo'n 10%. De scores liggen zoals gebruikelijk veel dichter op elkaar, maar noemenswaardig is wel dat de 970 Pro als eerste door de grens van 5100 punten breekt - wederom als we de Intel Optane buiten beschouwing laten. Ook de 970 Evo is net wat sneller dan zijn voorganger, doch heel groot zijn de verschillen niet.

  • PCMark 8 Bandwidth
  • PCMark8 Score

Naast de PCMark8 real world tests draaien we ook een drietal in-huis ontwikkelde real world benchmarks. Dit zijn traces gebaseerd op een gaming workload (GTA V en Rise of the Tomb Raider), een lichte desktop workload (Windows opstarten, Microsoft Office en Google Chrome) en een zware desktop workload (Adobe Photoshop en Adobe Lightroom). Waar PCMark8 tijdens het testen alle caches op besturingssysteem-niveau uitschakelt, laten we voor onze eigen real world benchmarks de lees- en schrijfcaches van Windows intact. Dat maakt dat deze benchmarks wellicht nóg iets meer beeld geven van de prestaties van disks in de praktijk. 

In de gaming workload zijn het opnieuw de Samsung 970 Pro's die fier bovenaan staan, terwijl de 970 Evo juist nipt trager is dan zijn voorgangers. Hetzelfde zien we in de twee desktop workloads.

  • Gaming workload
  • Light workload
  • Heavy workload

Real world benchmarks (in depth)

In onderstaande grafieken vind je de resultaten van alle testonderdelen van PCMark 8. Voor elk van de tests tonen we de gemiddelde lees- en schrijfdoorvoersnelheid, alsook de gemiddelde lees- en schrijftoegangstijd.

Vooral in de wat zwaardere traces, zoals Photoshop en After Effects, doet de nieuwe Samsung 970 Pro het goed.

World of Warcraft

  • Bandwidth read
  • Bandwidth write
  • Access time read
  • Access time write

Battlefield 3

  • Bandwidth read
  • Bandwidth write
  • Access time read
  • Access time write

Adobe Photoshop Light

  • Bandwidth read
  • Bandwidth write
  • Access time read
  • Access time write

Adobe Photoshop Heavy

  • Bandwidth read
  • Bandwidth write
  • Access time read
  • Access time write

Adobe InDesign

  • Bandwidth read
  • Bandwidth write
  • Access time read
  • Access time write

Adobe After Effects

  • Bandwidth read
  • Bandwidth write
  • Access time read
  • Access time write

Adobe Illustrator

  • Bandwidth read
  • Bandwidth write
  • Access time read
  • Access time write

Microsoft Word

  • Bandwidth read
  • Bandwidth write
  • Access time read
  • Access time write

Microsoft Excel

  • Bandwidth read
  • Bandwidth write
  • Access time read
  • Access time write

Microsoft Powerpoint

  • Bandwidth read
  • Bandwidth write
  • Access time read
  • Access time write

Prestaties over tijd (consistency)

In tegenstelling tot bij harde schijf is bij SSD's het prestatieniveau niet constant. Wanneer een SSD langdurig tussen pauzes wordt belast en/of wanneer een SSD vrij vol zit, kunnen de prestaties (flink) inzakken. Het prestatieniveau van SSD's onder de meest extreme omstandigheden (ofwel het worst case scenario) kunnen vasthouden worden de steady state prestaties genoemd.

Garbage collector

Eerst wat achtergrondinformatie. We hebben meermaals geschreven dat data op een SSD per zogenaamde 'pagina', hoeveelheden van meestal 4, 8 of 16 kB, weggeschreven en uitgelezen kan worden. Om data te kunnen wegschrijven moeten datacellen echter eerst gewist worden: dat kan alleen per blok. Zo'n blok bestaat uit 128, 256 of 512 pagina's. Dit gegeven zorgt ervoor dat SSD's slimme trucjes moeten uithalen. Wanneer een aantal pagina's aan data verwijderd moet worden, moet eerst de rest van de data uit het blok gekopieerd worden naar een ander blok, waarna het gehele blok geleegd kan worden. In de praktijk betekent het dat SSD-controllers schrijfacties zoveel mogelijk opzamelen, deze vervolgens tegelijk naar nieuwe, vers geleegde blokken uitvoeren en tegelijkertijd verwijderacties pas op gezette tijden uitvoeren. Op die momenten, wanneer de SSD niets te doen heeft, schakelt de in de controller ingebakken garbage collector in, die verwijderacties daadwerkelijk doorvoert op chipniveau en overbleven data zoveel mogelijk combineert in volle blokken, om op die manier zoveel mogelijk blokken volledig leeg te kunnen maken. Wanneer de SSD echter lange tijd continu, dus zonder een seconde rust, gebruikt wordt, kan de garbage collector niet tussendoor aan de slag. Op een gegeven moment zijn er dan geen lege blokken meer over en zal de SSD tussen het uitvoeren van commando's door aan garbage collection moeten gaan doen. Het resultaat: de prestaties worden lager.

Overprovisioneren

Dat effect wordt versterkt als de SSD erg vol zit; het aantal geheel lege blokken waar direct data in geschreven kan worden is dan per definitie beperkt. Nu is iedere SSD altijd enkele procenten overgeprovisioneerd, wat betekent dat er meer geheugen fysiek inzit dan je via het besturingssyteem kunt gebruiken. Zo heeft een 512 GB SSD in de regel 512 échte gigabytes (512 x 1024 x 1024 x 1024 = 549.755.813.888 bytes) aan boord, terwijl er richting het besturingssysteem slechts 512 GB berekend met 1000 bytes per kilobyte beschikbaar is (512 x 1000 x 1000 x 1000, ofwel 512.000.000.000 bytes, ofwel 476,8 échte gigabytes). Het verschil van 7,5% is wat de garbage collector ook wanneer de SSD helemaal volbeschreven is leeg kan maken. Duurdere SSD's zijn in de regel veel meer dan 7,5% overgeprovisioneerd, wat maakt dat ze minder snel en minder vaak de garbage collector tijdens het verwerken van data hoeven te gebruiken.

TLC, SLC, MLC

En er is nog een reden waarom SSD's tijdens een workload na enkele seconden, minuten of nog langer qua prestaties kunnen inzakken. Veel consumenten SSD's maken gebruik van zogenaamde TLC-geheugen waarbij drie bits per cel kunnen worden opgeslagen. Handig om de kosten laag te houden, maar het beschrijven van TLC-geheugen gaat veel langzamer bij bij SLC of MLC (1- resp. 2-bits per cel) geheugen. Dit wordt door sommige fabrikanten opgevangen door een buffer; een geheugenchip en/of een deel van het flashgeheugen dat als SLC wordt aangestuurd en dus sneller kan worden beschreven. Het idee is dat schrijfacties eerst naar buffer gaan en later naar langzaam TLC worden weggeschreven. Is de workload echter zo lang dat de buffer volzit, dan moet er rechtstreeks naar TLC worden geschreven met lagere doorvoersnelheden en hogere toegangstijden tot gevolg.

PCMark 8 consistency test

Wij testen de steady state prestaties met behulp van de PCMark 8 consistency test. Hierbij wordt de gehele PCMark 8 storage test, dus alle op de vorige pagina's getoonde workloads, 18 keer gedraaid. 

Vooraf wordt de gehele schijf twee keer volledig met data beschreven. Dit gebeurt twee keer om er voor te zorgen dat ook de volledige overprovisionering "bezet" is. Gedurende de acht degradatie fases van de tets wordt de volledige PCMark 8 benchmark gedraaid met daar tussenin telkens een constante workload van random schrijfopdrachten gedurende achtereenvolgens 10, 15, 20, tot maximaal 45 minuten. Gedurende de steady state fase wordt de benchmark nogmaals vijf keer gedraaid, met telkens opnieuw vooraf 45 minuten random schrijfworkloads. Tijdens de recovery fase mag de schijf weer "op adem" komen en wordt de benchmark vijf keer gedraaid met telkens 5 minuten idle tijd vooraf. Gedurende die tijd kan de SSD de garbage collector en andere interne optimalisaties z'n werk laten doen.

In onderstaande grafieken die je de scores van de benchmarks gedurende de 18 stappen. In de tabbladen staat de gemiddelde doorvoersnelheid als ook de gemiddelde lees- en schijftoegangstijd.

De twee zwarte lijnen van de Samsung 970 Pro zijn duidelijk te herkennen en lopen aanmerkelijker hoger dan die van de 960 Pro. Het zijn nu de Evo's die min of meer op het niveau van de oude Pro zitten.

  • Bandwidth
  • Gemiddelde lees access time
  • Gemiddelde schrijf access time

hoger = beter

lager = beter

lager = beter

Van de vijf tests in de steady state fase hebben we vervolgens de gemiddelde bandbreedte, leestoegangstijd en schrijftoegangstijd bepaalt. Deze waardes geven een uiteindelijk beeld van de prestaties van SSD's in een worst case scenario.

Hier zien we echt dat de Samsung 970 Pro-ssd's het spel in een totaal andere klasse spelen dan de vorige generatie. Ook de 970 Evo's doen het voortreffelijk, al gaat het daarbij vooral om de varianten met een hoge capaciteit. Hoe lager de capaciteit, hoe minder parallelle trucjes de controller kan uithalen en zodoende scoort de 970 Evo 250GB een magere 192 MB/s. Dat is vergelijkbaar met snelle sata-ssd's.

  • Bandwidth
  • Gemiddelde lees access time
  • Gemiddelde schrijf access time

Hardware.Info 2018 SSD Prestatiescore

Om het uiteindelijke prestatieniveau van SSD's zo goed mogelijk in één getal te vangen, hebben we het meetkundig gemiddelde van de resultaten van alle real-world benchmarks omgedoopt tot de Hardware.Info 2018 SSD Prestatiescore. De standaard prestatiescore bevalt alle workloads inclusief de resultaten van de steady state test. De Entry prestatiescore bevat enkel de wat simpelere workloads en hierbij nemen we de steady state waardes ook niet mee. Deze score is dus een beter ijkpunt als je een SSD zoekt voor minder veeleisende taken.

We zien de 970 Pro in de Prestatiescore een dikke 10% hoger eindigen dan de 960 Pro. Op de Intel Optane na, die op dit moment nog peperduur is, is het veruit de snelste ssd die je kan kopen. De 970 Evo is eveneens ongeveer tien procent rapper dan zijn voorganger, waarmee Samsung toch weer een klasse hoger uitkomt dan de steeds dichterbij kruipende concurrentie.

Stroomverbruik

Het stroomverbruik van SSD’s meten we gebruikmakend van een BTO W540EU laptop gebaseerd op een Intel Core i3 3120M CPU en de Intel H77M chipset. We meten het stroomverbruik van SSD’s zowel idle als tijdens een 4k random write en 1 MB sequential write workload. We doen deze test expliciet met een notebook, aangezien veel SSD's juist dan optimalisaties voor een laag stroomverbruik doorvoeren.

M.2 SSD's kunnen we helaas op die manier niet testen. Deze testen we op ons desktop testsysteem, waarbij we met behulp van een riserkaart het stroomverbruik kunnen nemen. Ook hier doen we dat met zowel een 4k random write als een 1MB sequential write workload - voor een goede idletest is onze riserkaart helaas niet nauwkeurig genoeg.

We zien in het stroomverbruik onder belasting weinig verschillen met de oude generatie. De 970 Pro lijkt wat minder zuinig te zijn dan zijn voorloper, wat bijvoorbeeld zou kunnen komen door de wat hoger geklokte ssd-controller.

  • 4k random write
  • 1MB sequential write

Conclusie

Er viel een tijdlang weinig te beleven op de ssd-markt. Nu de prijzen weer een dalende trend hebben ingezet en de concurrentie toeneemt, voelt Samsung zich verplicht om eindelijk weer nieuwe high-end ssd's op de markt te brengen. De 970 Evo en 970 Pro zijn geen revolutie, maar evolutie: 3d-nand met een hogere dichtheid en een hoger geklokte controller zijn de belangrijkste wijzigingen.

Betere prestaties

De Samsung 970 Evo krijgt precies de boost die de 960 Evo nodig had. De concurrentie kroop met bijvoorbeeld de Plextor M9Pe en de Intel 760p steeds dichterbij, maar met de 970 Evo heeft Samsung daar, vooral dankzij flink hogere schrijfsnelheden, voorlopig weinig last meer van. Samsung 970 Evo 500GBDaar staat tegenover dat vooral het 250GB-model door zijn geringere aantal flashchips flink trager is dan zijn grotere broertjes. Gezien de tijd die het de andere fabrikanten kostte om de 960 Evo zowel qua prestaties als qua prijs te kunnen evenaren, zou het zomaar kunnen dat de 970 Evo de rest van dit jaar de gedoodverfde favoriet in nvme-land wordt.

Bij de 970 Pro geldt vooral dat zijn voorloper al heel snel was, en de ruimte om te verbeteren dus beperkt was. Ook hier zijn het vooral de schrijfsnelheden die erop vooruitgaan, maar relatief gezien zijn de verschillen kleiner. Bij de steady-state prestaties zien we wel een grote prestatieverbetering en alleen de extreem dure, op 3D XPoint gebaseerde Intel Optane-ssd blijft de 970 Pro nog voor. Houd je het bij de reguliere m.2-formfactor, dan is de Samsung 970 Pro echter de snelste ssd die je kan kopen.

Langere garantie, vooralsnog iets hogere prijzen

Naast de prestaties heeft Samsung ook het totaalbeeld aantrekkelijker gemaakt, vooral bij de 970 Evo. Die gaat van drie naar vijf jaar garantie en krijgt een 50% hogere gegarandeerde levensduur mee. Dat laatste zien we bij de 970 Pro ook, maar daar blijft de garantieperiode helaas steken op de vijf jaar die hij al was.

Samsung 970 Pro 512GBOp het moment van schrijven weten we alleen de adviesprijzen, die bij de meeste modellen iets hoger liggen dan bij de oudere 960-series - zeker nu de prijzen daarvan omlaag gaan om de voorraden kwijt te raken. Over het algemeen zullen de nieuwe series de oudere 960's gewoon vervangen, zo liet de fabrikant ons weten. We vermoeden dat de nieuwe reeksen in het begin wat duurder zullen zijn, net zoals bij de 860 Evo en Pro het geval was.

Uiteindelijk besluiten we om de Samsung 970 Evo-ssd's naar huis te sturen met een Excellent Choice award, met uitzondering van het 250GB-model. Dat is dusdanig veel langzamer dan de grotere varianten, dat we je sterk zouden aanbevelen om nog even door te sparen of gewoon voor een sata-ssd te gaan. De 970 Pro is simpelweg de snelste m.2-ssd die je kan kopen en ontvangt daarom de Ultimate Product award.


Samsung 970 Evo 500GB
Samsung 970 Evo 1TB
Samsung 970 Evo 2TB


Samsung 970 Pro 512GB
Samsung 970 Pro 1TB

Ten slotte willen we meegeven dat de 'merkbaarheid' van de stap van een sata-ssd naar een nvme-ssd in het niet valt bij die van een ouderwetse hdd naar een ssd. Twijfel je bijvoorbeeld tussen een sata-ssd van 1 TB en een nvme-exemplaar van 500 GB, dan zouden wij altijd voor de eerste optie gaan. Dat doet natuurlijk niets af aan de goede prestaties van Samsung-ssd's die we vandaag bespreken, maar is wel goed om in je achterhoofd te houden bij de aanschaf van een nieuwe ssd.

  • Samsung 970 Evo
  • Samsung 970 Pro

In het kort

De Samsung 970 Evo krijgt precies de boost die de 960 Evo nodig had. De concurrentie kroop steeds dichterbij, maar met de 970 Evo heeft Samsung daar, vooral dankzij flink hogere schrijfsnelheden, voorlopig weinig last meer van.

  • 250GB-model flink trager; in de winkel laten liggen!
  • Verschil met sata-ssd blijft in de praktijk klein
  • Schrijft vlotter dan zijn voorloper
  • Nu met 5 jaar garantie
  • Staat ook in 'pro'-tests zijn mannetje

In het kort

Ook bij de Samsung 970 Pro zijn het vooral de schrijfsnelheden die erop vooruitgaan, vooral bij de steady-state prestaties. Houd je het bij de reguliere m.2-formfactor, dan is de Samsung 970 Pro de snelste ssd die je kan kopen. Wel vinden we het jammer dat de garantie niet net zoals bij de 970 Evo is verlengd.

  • Heel erg prijzig
  • Meer dan 5 jaar garantie had niet misstaan
  • Met afstand de snelste m.2-ssd ooit
  • Uitstekende consistentie, ook bij zware belasting

Besproken producten

Vergelijk alle producten

Vergelijk  

Product

Prijs

Excellent Samsung 970 Evo 1TB

Samsung 970 Evo 1TB

  • SSD
  • 1000 GB
  • PCI-Express 3.0 x4
  • Samsung S4LR020 (Phoenix)
  • 3400 MB/s
  • 2500 MB/s
  • M.2 2280

188,95 €

6 winkels
Excellent Samsung 970 Evo 2TB

Samsung 970 Evo 2TB

  • SSD
  • 2000 GB
  • PCI-Express 3.0 x4
  • Samsung S4LR020 (Phoenix)
  • 3500 MB/s
  • 2500 MB/s
  • M.2 2280

448,95 €

5 winkels
Samsung 970 Evo 250GB

Samsung 970 Evo 250GB

  • SSD
  • 250 GB
  • PCI-Express 3.0 x4
  • Samsung S4LR020 (Phoenix)
  • 3400 MB/s
  • 1500 MB/s
  • M.2 2280

82,90 €

7 winkels
Excellent Samsung 970 Evo 500GB

Samsung 970 Evo 500GB

  • SSD
  • 500 GB
  • PCI-Express 3.0 x4
  • Samsung S4LR020 (Phoenix)
  • 3400 MB/s
  • 2300 MB/s
  • M.2 2280

108,95 €

6 winkels
Ultimate Samsung 970 Pro 1TB

Samsung 970 Pro 1TB

  • SSD
  • 1000 GB
  • PCI-Express 3.0 x4
  • Samsung S4LR020 (Phoenix)
  • 3500 MB/s
  • 2700 MB/s
  • M.2 2280

297,98 €

12 winkels
Ultimate Samsung 970 Pro 512GB

Samsung 970 Pro 512GB

  • SSD
  • 512 GB
  • PCI-Express 3.0 x4
  • Samsung S4LR020 (Phoenix)
  • 3500 MB/s
  • 2300 MB/s
  • M.2 2280

132,90 €

13 winkels
0
*