5 wqhd-monitoren met AdobeRGB: beeld voor pro's

Meerprijs grotere kleurruimte kan meevallen

Door


AdobeRGB

De AdobeRGB-standaard dateert alweer uit 1998 en is oorspronkelijk ontworpen om overeen te komen met het kleurbereik van CMYK-afdrukken zoals die gemaakt worden in drukkerijen. Het dekt ongeveer de helft van de CIELAB kleurruimte af en toont met name aanzienlijk meer verzadiging in groene en cyaan tinten, niet geheel toevallig tinten waarin het menselijk oog meer kan waarnemen dan in bijvoorbeeld het blauwe deel van het spectrum.

Voor het weergeven van dit grotere spectrum is een andere techniek nodig dan voor standaard sRGB-monitoren. Deze laatste gebruiken – tegenwoordig – witte led-verlichting. Die kan een relatief smal spectrum ‘wit’ aanleveren, wat wordt veroorzaakt doordat het eigenlijk blauwe leds zijn die voorzien zijn van een gele fosforlaag. Dat is dan ook de belangrijkste beperking voor het uiteindelijke bereik. Vroeger – tot circa 2012 – gebruikten AdobeRGB-schermen om die reden nog ccfl-verlichting, die bij standaard beeldschermen al eerder werd uitgefaseerd.

Inmiddels is deze ook bij AdobeRGB-schermen vervangen door led-verlichting met een extra kleurcomponent. Aanvankelijk werd geëxperimenteerd met rgb-ledverlichting, maar dat was erg kostbaar. Bovendien had het als nadeel dat leds van verschillende kleuren in een verschillend tempo verouderen, wat na verloop van tijd voor problemen zorgde. Moderne beeldschermen maken gebruik van leds in meerdere kleuren, met een coating in een derde kleur. Bijvoorbeeld, in het geval van LG, GB-r: groene en blauwe leds, voorzien van een rode fosforlaag. Een recent voorbeeld hiervan is de Dell UltraSharp UP2716D. Een andere benadering wordt toegepast door AU Optronics, dat RB-g leds toepast: een mix van rode en blauwe leds met een groene fosforlaag.

De modernste variant is een zogenaamd quantum dots enhancement film. Dit is een laag met fosfors op nanoschaal, die tussen de (blauwe) achtergrondverlichting en de lcd-matrix wordt geplaatst. Deze techniek is gebaseerd op hetzelfde principe als quantum dots in televisies, alleen zijn daar de quantum dots rechtstreeks op de leds aangebracht. Het effect is hetzelfde: de breedte van het spectrum neemt aanzienlijk toe, en daarmee het kleurbereik. Het grote voordeel van quantum dots op een aparte laag – of geplaatst op een soort rail over de led-verlichting die doorgaans aan de rand van een display zit – is dat het geen grote aanpassing vergt van bestaande productielijnen. 


De AdobeRGB kleurruimte, afgetekend binnen de CIELAB kleurruimte.

Alle technische implementatie van de hardware is één ding, aan de software-kant kent AdobeRGB - en andere 'grotere' kleurruimtes minstens zoveel haken en ogen. De meest basale is deze: als software niet ingesteld is op een grotere kleurruimte, of kan werken met verschillende kleurprofielen, is de weergave van een AdobeRGB-scherm incorrect. Kleuren worden dan te verzadigd weergegeven. Dat begint al met zoiets simpels als een browser: hoewel Microsoft, Mozilla en Google eraan werken, is officiële ondersteuning voor grotere kleurruimtes nog altijd niet beschikbaar of vlekkeloos werkend. Het betekent in de praktijk dat je met een AdobeRGB-scherm moet schakelen tussen verschillende voorkeuze-modi, al naar gelang de toepassing waarin je werkt. Wie simpelweg denkt door het aansluiten van een scherm met een grotere kleurruimte ook direct overal 'mooiere' kleurweergave als beloning te krijgen, komt dus van een koude kermis thuis. Vooralsnog zijn dit soort monitoren primair nuttig voor wie werkt met toepassingen die de mogelijkheden kunnen benutten. Dat is iets om in het achterhoofd te houden, zeker omdat deze monitoren duidelijk duurder zijn dan exemplaren met kleinere kleurruimtes.


Lees ook deze monitor artikelen op Hardware.Info

Vond je deze review nuttig?

Lees dan voortaan onze uitgebreidste reviews als eerste én steun deze site, met een abonnement op Hardware.Info Magazine - nu ook alleen digitaal beschikbaar!

Hardware.Info maakt gebruik van cookies.
*